Văn học dân gian
Lời ăn tiếng nói của cha ông
Không phải chỉ để thuộc lòng — mỗi câu ca dao, tục ngữ là một mảnh kinh nghiệm sống, một cách nhìn đời được nén lại qua nhiều thế hệ. Duyệt theo chủ đề để hiểu vì sao chủ đề ấy lớn trong tâm thức dân gian.
👥 Vì sao chủ đề “xã hội” lớn trong ca dao tục ngữ
Ca dao tục ngữ về xã hội thường là tiếng nói của kẻ thấp cổ bé họng — phê phán thói đời, quan lại tham nhũng, sự bất công — được cất lên an toàn dưới vỏ bọc "chuyện xưa tích cũ" mà không ai có thể quy trách nhiệm cho một cá nhân cụ thể.
mũi vạy thì lái chịu đòn
Thành ngữNgười đứng đầu sai thì cấp dưới phải chịu hậu quả.
quang minh chính đại
Thành ngữHành động ngay thẳng, minh bạch, không có gì khuất tất.
vắng chủ nhà gà vọc nhiều tôm
Thành ngữChủ vắng, người dưới làm loạn, phá phách mà không bị kiểm soát.
trứng khôn hơn vịt
Thành ngữKẻ nhỏ tuổi hoặc cấp dưới tự cho là khôn hơn bậc lớn tuổi — ý phê phán sự láo lếu.
long trời lở đất
Thành ngữSự kiện hay biến cố cực kỳ lớn lao, làm đảo lộn tất cả.
tóc dài quần loe
Thành ngữÁm chỉ lối ăn mặc theo mốt một thời, thường dùng để chỉ phong cách cổ xưa, lỗi thời.
tội gà vạ vịt
Thành ngữBị vạ lây không đáng, vạ gió tai bay mà không phải lỗi của mình.
tứ hải giai huynh đệ
Thành ngữBốn biển đều là anh em, ám chỉ mọi người trên đời đều có thể coi nhau như anh em.
tiến thoái lưỡng nan
Thành ngữTiến cũng khó, lui cũng khó, lâm vào tình thế không lối thoát.
Cơm nhà chúa múa tối ngày
Tục ngữĂn của người khác thì phải phục vụ không ngơi tay, không được nghỉ ngơi.
Cá lớn nuốt cá bé
Tục ngữKẻ mạnh hiếp đáp kẻ yếu — quy luật bất công trong xã hội.
lưỡi sắc hơn gươm
Tục ngữLời nói sắc bén có thể gây tổn thương hơn cả vũ khí.
Giết người diệt khẩu
Tục ngữGiết người để bịt miệng, xóa bỏ nhân chứng nhằm che giấu tội lỗi.
thích thì nhích
Tục ngữMuốn thứ gì thì tự mình đến lấy, đừng chờ người khác.
Đánh trống lấp
Tục ngữCố tình làm ồn ào để che đậy sự thật, dùng tiếng ồn át đi lời nói thật.
Nguồn: vi.wikiquote.org · vi.wiktionary.org (CC BY-SA 4.0)