Văn học dân gian
Lời ăn tiếng nói của cha ông
Không phải chỉ để thuộc lòng — mỗi câu ca dao, tục ngữ là một mảnh kinh nghiệm sống, một cách nhìn đời được nén lại qua nhiều thế hệ. Duyệt theo chủ đề để hiểu vì sao chủ đề ấy lớn trong tâm thức dân gian.
👥 Vì sao chủ đề “xã hội” lớn trong ca dao tục ngữ
Ca dao tục ngữ về xã hội thường là tiếng nói của kẻ thấp cổ bé họng — phê phán thói đời, quan lại tham nhũng, sự bất công — được cất lên an toàn dưới vỏ bọc "chuyện xưa tích cũ" mà không ai có thể quy trách nhiệm cho một cá nhân cụ thể.
Bắc cầu mà noi, ai bắc cầu mà lội
Tục ngữCó đường đi thì đi, ai lại không tận dụng điều kiện thuận lợi sẵn có.
Chín người yêu hơn mười người ghét
Tục ngữĐược nhiều người yêu quý hơn bị người ta ghét bỏ là điều đáng trân trọng.
Chợ có lề, quê có thói
Tục ngữMỗi nơi có phong tục tập quán riêng, cần biết và tôn trọng.
Được kiện mười bốn quan năm, thua kiện mười lăm quan chẵn
Tục ngữKiện tụng dù thắng hay thua đều tốn kém, không có lợi gì cho cả hai bên.
Đội xống nát nạ
Tục ngữMặc quần áo rách rưới, hình dáng luộm thuộm, chỉ người ăn mặc xuề xòa.
Anh em khinh trước, làng nước khinh sau
Tục ngữBị anh em khinh trước thì xã hội cũng khinh theo — phải giữ gìn danh dự trong gia đình.
Có tiền mua tiên cũng được
Tục ngữTiền bạc có thể mua được mọi thứ trong xã hội, quyền lực của đồng tiền.
sau quen trước lạ
Tục ngữNgười đến sau lại thân hơn người quen trước — tình cảm thay đổi.
Ăn cơm nhà làm chuyện thiên hạ
Tục ngữDùng của nhà mình ra lo việc người ngoài, làm những chuyện không cần thiết.
Con nhà lính, tính nhà quan
Tục ngữXuất thân thấp kém nhưng lại cư xử xa hoa như nhà quyền quý, không tự biết thân.
Cõng rắn về cắn gà nhà
Tục ngữRước kẻ thù về để hại chính người thân của mình, bán đứng người nhà.
Nguồn: vi.wikiquote.org · vi.wiktionary.org (CC BY-SA 4.0)