Ngày xưa có một anh nông dân dành dụm mãi mới mua được một cây gỗ tốt.

Anh nghĩ: nhà nông thì cái cày là quý nhất. Ta đẽo lấy một cái cày thật đẹp, cày xong ruộng nhà rồi đem bán, thế nào cũng khá.

Nhà anh chật, sân lại hẹp, nên anh vác gỗ ra ngay vệ đường, chỗ người qua kẻ lại đông đúc, ngồi đó mà đẽo. Anh bảo: ngồi đây rộng rãi, mát mẻ, ai đi qua khen một câu cũng vui.

Hôm ấy trời đẹp. Anh vừa nhấc rìu lên thì có ông cụ đi chợ về, dừng chân ngó vào.

"Này anh," ông cụ nói, "cày gì mà cán ngắn thế? Cán phải dài, tay cầm mới thoải mái, cày cả buổi không mỏi."

Anh nghĩ: cụ già, cụ nói hẳn có lý. Thế là anh đẽo lại cho cán thật dài.

Được một lúc, một bác lái buôn cưỡi ngựa qua, ghé mắt nhìn rồi tặc lưỡi.

"Cày cày cái gì mà to đùng thế kia? Đất bây giờ mềm, cày nhỏ thôi, nhẹ tay mà lại nhanh."

Anh gật gù: bác này đi nhiều biết rộng, chắc đúng. Thế là anh đẽo gọt cho cái cày nhỏ lại.

Chưa xong thì một anh chàng gánh hàng đi ngang, đặt gánh xuống nghỉ.

"Ơ hay, sao lại đẽo cày cho trâu? Trên miền ngược người ta cày bằng voi cơ! Anh đẽo to gấp đôi vào, bán lên đó được giá gấp mười."

Anh nông dân nghe mà mắt sáng rực. Cày voi! Sao mình không nghĩ ra?

Nhưng khối gỗ thì đã bị gọt nhỏ mất rồi. Anh hì hục sửa. Đẽo bên này cho cân bên kia. Gọt chỗ nọ cho hợp chỗ này.

Rồi lại có người bảo lưỡi cày phải cong. Anh đẽo cong.

Rồi lại có người bảo cong quá thì gãy. Anh đẽo thẳng.

Rồi lại có người chê thẳng thì trượt đất. Anh đẽo cong lần nữa.

Cứ mỗi người đi qua nói một câu, anh lại nhấc rìu lên một lần. Chẳng ai ở lại với anh quá mấy phút, nhưng ai cũng để lại cho anh một nhát đẽo.

Đến chiều, khi mặt trời xuống sau lũy tre, anh buông rìu ngồi thở.

Trước mặt anh, cây gỗ tốt ngày nào giờ chỉ còn một mẩu bé bằng bắp tay, méo mó, không ra cày, cũng chẳng ra cái gì.

Vốn liếng bao năm hóa thành đống dăm bào vương vãi khắp vệ đường.

Bài học: Ai nói cũng nghe, ai bảo cũng làm, thì cuối cùng chẳng còn gì là của mình — lắng nghe là tốt, nhưng người quyết định phải là chính ta.

Góc tương tác: Trong truyện, ai cũng góp ý với ý tốt cả — vậy lỗi nằm ở đâu? Nếu là anh nông dân, bạn sẽ nghe lời khuyên của ai và bỏ ngoài tai lời nào?