Hội An về đêm có một thứ ánh sáng không giống bất cứ nơi nào Linh từng ở.

Không phải ánh đèn cao áp trắng nhợt như Hà Nội, cũng không phải đèn neon lạnh lẽo như những con phố mới. Ở đây là đèn lồng — đỏ, vàng, cam — treo thành chuỗi dọc theo mái hiên, chao nhẹ khi có gió thổi từ sông Hoài lên. Ánh sáng ấy không chiếu thẳng mà loang ra, thấm vào những bức tường rêu xanh, vào mặt đường lát gạch nung ướt bóng sau cơn mưa chiều, tạo ra một thứ ánh sáng không đủ để nhìn rõ nhưng đủ để cảm thấy ấm.

Linh đi bộ từ tòa soạn tạp chí Cổ Đô về nhà trọ lúc gần mười giờ tối — muộn hơn dự định vì ngồi lại viết nháp bài đầu tiên mà cứ xóa rồi lại viết. Ba câu mở đầu. Xóa. Viết lại. Xóa. Thầy Hải dặn trước khi về: "Cô đừng cố viết về Hội An. Hãy để Hội An tự viết vào cô." Câu đó ông nói như người đùa nhưng đôi mắt nhìn thẳng không cười.

Linh không dám nghĩ nhiều về câu đó. Cô cúi đầu đi, giữ chặt túi xách, để điện thoại trong túi — tín hiệu ở đây chập chờn, mà cô cũng không muốn mở ra vì biết Tuấn đã nhắn tin thêm rồi. Cô chưa muốn đọc. Chưa muốn phải nghĩ ra câu trả lời vừa không tàn nhẫn vừa không mở cửa thêm.

Phố đêm còn vài ba nhóm khách du lịch đi dạo chậm, chụp ảnh đèn lồng. Tiếng nhạc từ quán cà phê nào đó vọng ra — bản guitar cổ điển, mềm và buồn. Mùi lá chuối nướng từ hàng bánh đập cuối phố. Linh rẽ trái theo thói quen, rồi nhận ra mình đã nhầm đường.

Con phố quen không còn ở đây. Cô đang đứng đầu một con hẻm.

Hẻm hẹp đến mức hai người đi ngược chiều phải nghiêng người tránh nhau. Không có đèn lồng — chỉ có bóng tối đặc quánh và mùi ẩm của rêu mọc trên tường gạch cũ. Gạch lát dưới chân không đều, loang lổ vết thời gian, một số viên đã vỡ để lộ đất đen bên dưới. Tường hai bên cao, cao đến mức nhìn lên chỉ thấy một vệt trời đêm hẹp với vài ngôi sao lu mờ.

Linh dừng lại. Lẽ ra phải quay đầu.

Nhưng cô nhìn thấy ánh sáng ở cuối hẻm.

Không rõ cô nhìn thấy từ lúc nào — có thể từ lúc mới rẽ vào, có thể chỉ vừa xuất hiện. Một vệt sáng vàng nhạt, yếu ớt, từ một ô cửa sổ nhỏ đang hé mở. Ánh sáng không đủ mạnh để soi rõ hẻm nhưng đủ để Linh thấy con đường phía trước. Đủ để cô không cảm thấy mình đang đứng trong bóng tối hoàn toàn.

Cô bước vào hẻm.

Dưới chân, tiếng gạch cũ kêu lạo xạo nhẹ. Tường gạch hai bên ẩm và mát — Linh đưa tay chạm vào một bên rồi rút ra ngay khi cảm nhận được lớp rêu xanh mềm như nhung dưới đầu ngón tay. Không khí trong hẻm khác hẳn ngoài phố: không có gió, nhưng cũng không ngột ngạt — chỉ là tĩnh. Như thể tiếng ồn từ phố phường bên ngoài không chịu theo vào đây.

Cô đi chậm, mắt hướng về phía ánh đèn.

Mùi đến trước khi cô đến gần đủ để nhìn rõ. Mùi giấy cũ — không phải mùi ẩm mốc khó chịu của sách bị hỏng, mà là thứ mùi khác hơn: khô, ấm, hơi ngọt, như mùi của những trang giấy đã nằm yên đủ lâu để thôi cần chứng minh điều gì. Xen vào đó là hương trầm — không nồng, chỉ thoảng, như ai đó thắp rồi đã tắt từ lâu nhưng mùi còn vương.

Linh đứng lại.

Trước mặt cô là một căn nhà nhỏ, mặt tiền không rộng hơn hai cánh tay dang ngang. Cửa gỗ hai cánh đang khép hờ, sơn xanh đã bong tróc để lộ màu gỗ nâu bên dưới. Bên trên cửa có một tấm bảng gỗ — bạc màu, chữ đã gần mờ nhưng vẫn đọc được nếu nhìn kỹ: Miền Xưa. Không có phụ đề, không có giờ mở cửa, không có số điện thoại. Chỉ hai chữ đó, viết theo lối chữ thư pháp tay, nét mực nâu đã nhạt.

Bên trong: ánh đèn vàng ấm. Bóng kệ sách phủ lên tường.

Mười giờ đêm.

Linh nhìn lên cửa sổ nhỏ đang hé — ánh đèn từ đó hắt ra, rơi thành một vệt sáng hình thoi trên mặt đường gạch ẩm dưới chân cô. Một chiếc bóng đèn sợi đốt, vàng và mờ, loại bóng đèn người ta không còn dùng nhiều nữa. Ánh sáng ấy không hiện đại. Nó thuộc về một thời gian khác.

Cô đứng đó, không vào ngay.

Linh không hiểu tại sao mình không vào ngay. Có lẽ vì điều gì đó trong cô muốn giữ lại khoảnh khắc này thêm một chút — khoảnh khắc đứng bên ngoài nhìn vào ánh sáng, trước khi bước qua ngưỡng cửa và mọi thứ trở thành một câu chuyện đã xảy ra thay vì đang xảy ra. Cô rút cuốn sổ nhỏ từ túi xách ra, mở trang trắng, và đứng viết trong bóng tối hẻm, dùng ánh sáng hắt ra từ cửa sổ tiệm sách để nhìn nét bút của mình.

Cô không biết mình đang ghi chép hay đang trì hoãn.

Từ bên trong tiệm không có tiếng động. Không có tiếng radio, không có tiếng tivi, không có tiếng người nói chuyện điện thoại — những âm thanh bình thường của một nơi còn người đang thức. Chỉ có sự yên tĩnh của một chỗ đang tồn tại theo nhịp riêng của nó, không cần chứng minh bằng tiếng ồn.

Điện thoại trong túi cô rung lên. Tin nhắn. Cô biết của ai mà không cần nhìn.

Cô cất cuốn sổ lại, cất bút, và đẩy nhẹ cánh cửa gỗ vào.

Chuông gió bằng vỏ sò treo phía trên cửa khẽ chạm vào nhau — tiếng kêu nhỏ, trong, như ai đó gọi tên mà không nói thành lời.

Mùi sách và trầm ùa ra đón cô, ấm hơn bên ngoài vài độ. Ánh đèn vàng bao quanh cô từ mọi phía. Và Linh bước vào tiệm sách Miền Xưa — lúc mười giờ đêm, vào ngày thứ ba cô đến Hội An, trên một con hẻm không có tên trong bất kỳ bản đồ nào cô từng cầm.

Phía trong quầy, một bóng người ngồi yên sau ngọn đèn, mái tóc bạc búi cao. Không ngẩng đầu lên nhìn. Chỉ đưa tay với chiếc ấm trà nhỏ đặt bên cạnh — và rót.