1958 · Chaktomuk.

Một tuần sau, trong đêm mưa, ông Thục thắp đèn.

Đó là cái đèn dầu ông giữ từ hồi còn đi làm sở, thân đồng, bấc dẹt, chao thủy tinh xanh lục đã ngả màu rêu ở phần cổ. Ông ít khi thắp, vì dầu đắt và vì ánh sáng của nó không hợp với việc chép. Chao xanh nhuộm cả mặt bàn thành màu nước ao, tay ông, giấy ông, mực ông, đều bớt trắng bớt đen đi. Nhưng có một việc mà chỉ đèn ấy làm được: nó đứng yên. Ngọn lửa trong chao không lay, và ánh sáng nó rọi ra rất đều, từ một phía.

Ông vặn bấc cao thêm hai nấc. Ông đeo kính lão gọng đồng, kéo ghế sát bàn, đặt cái vòng lên khăn lụa gấp tư. Bên cạnh vòng, ông để cái kính lúp cán xương, tờ rập phơi khô, cây bút chì, và một tờ giấy nháp trắng.

Ông cầm vòng lên, hai ngón giữ hai mép. Không đưa thẳng vào ánh đèn, ông nghiêng nó.