Có một vong mà Lành không tài nào tiễn đi được.

Đó là một con bé chừng bảy, tám tuổi, mặc áo nâu sồng, tóc tết hai bên gọn gàng. Nó cứ đứng ở bến đò, ngay cái chỗ nước ròng để lộ bãi cát, sáng cũng như tối, lặng lẽ nhìn ra giữa sông. Lành đã thử dẫn nó qua sông tới ba lần. Cả ba lần nó đều ngoan ngoãn theo cậu đi đến giữa dòng, rồi lại quay đầu, lắc đầu, rồi lội về đứng đúng cái chỗ cũ.

"Sao con không chịu qua sông?" Một buổi chiều, Lành ngồi xổm xuống bên cạnh nó, nhẹ nhàng hỏi. "Bên kia sông chắc có người nhà con đang đợi mà."

Con bé quay sang nhìn cậu. Đôi mắt nó không trống hoác vô hồn như những vong bị con mắt dưới sông bắt giữ. Mắt nó buồn, mà tỉnh táo lạ lùng. "Con không qua được đâu," nó nói, bằng cái giọng trẻ con thật, trong trẻo, không phải cái giọng ồm ồm dưới đáy. "Con bị buộc ở lại đây lâu lắm rồi. Từ trước cả khi có cái làng này cơ."

Lành sững người. "Con... con ở đây bao lâu rồi?"

Con bé nghĩ ngợi một hồi, rồi lắc đầu, như thể cái con số ấy lớn quá sức tưởng tượng của nó. "Lâu lắm. Từ cái hồi người ta thắp ngọn đèn đầu tiên ấy." Nó giơ tay chỉ về phía Đền Đèn, về phía nơi ngọn Đèn Cái đang cháy. "Cái đèn ấy đấy. Con biết nó mà. Con ở đây là để... để giữ cho nó cháy."

"Để giữ cho nó cháy?" Lành lạnh toát người. "Con... con thật ra là cái gì?"

Con bé không trả lời câu ấy. Nó cúi xuống nhìn mặt nước, nơi quầng sáng vàng đục lờ mờ hắt lên từ đáy. Khi nó cất tiếng lại, giọng nó nhỏ hẳn đi, đầy sợ hãi: "Ông ở dưới đáy đang gọi con. Ông bảo con xuống dưới đó với ông. Ông bảo con đã giữ đèn cho người ta lâu quá rồi, đến lúc con được nghỉ ngơi. Anh ơi..." Nó ngước lên, đôi mắt vong long lanh như sắp khóc. "Có phải giữ đèn thì không bao giờ được nghỉ phải không anh? Có phải giữ đèn thì cứ phải đứng mãi một chỗ, không qua sông được, mãi mãi không hả anh?"

Lành không sao trả lời được. Cậu nghĩ đến bà Cốt, đến hai chữ "làm bấc" trong cuốn sổ cũ, đến cái việc cuối cùng mà bà đã không nỡ nói ra. Một nỗi sợ mơ hồ mà lạnh lẽo dâng lên nghẹn cổ cậu.

"Con tên gì?" cậu hỏi sang chuyện khác, để lảng tránh câu hỏi của nó.

"Con quên mất rồi." Con bé cười, một nụ cười buồn rượi không hợp với gương mặt trẻ thơ. "Con ở đây lâu quá, con quên cả tên con rồi. Giống như anh ấy. Anh cũng sắp quên tên anh rồi đấy thôi."

Lành giật bắn cả mình. "Sao con biết được điều đó?"

Nhưng con bé đã quay mặt đi, nhìn ra mặt sông, lại trở thành cái bóng nhỏ lặng lẽ đứng ở bến như mọi khi. Dù Lành có gặng hỏi gì thêm, nó cũng nhất định không nói nữa. Cậu ngồi thêm một lúc bên nó, không dám lay động, chỉ lặng lẽ nhìn theo hướng mắt nó, ra chỗ mặt nước đang sẫm dần lại khi bóng chiều buông xuống.

Cậu về đền khi trời đã tối hẳn, lòng nặng trĩu, bước chân chậm chạp trên con đường quen thuộc mà hôm nay như dài hơn hẳn mọi ngày.

Đêm hôm ấy, cậu kể lại hết cho Đào nghe. "Con bé ấy nói nó giữ đèn từ cái ngọn đèn đầu tiên. Nó bảo giữ đèn thì không bao giờ được nghỉ. Đào ơi, tôi sợ lắm. Tôi sợ cái việc cuối cùng mà bà tôi không dám nói ra... nó dính líu đến con bé ấy. Dính líu đến chuyện một người bị buộc ở lại đây mãi mãi, để giữ cho ngọn đèn cháy."

Đào lặng lẽ nắm chặt tay cậu, không nói gì, chỉ ngồi sát lại gần hơn, như muốn truyền bớt hơi ấm của mình sang cho cậu.

"Có khi nào," cô khẽ nói sau một lúc lâu im lặng, "con bé ấy không phải là vong bình thường đâu anh nhỉ? Cách nó nói chuyện, cách nó biết được cả chuyện anh sắp quên tên mình, không giống một đứa trẻ chết đuối chút nào."

Lành gật đầu chậm rãi, lòng càng thêm nặng trĩu. Cậu đã nghĩ đến điều đó, nhưng nghe Đào nói ra thành lời khiến nó trở nên thật hơn, đáng sợ hơn. Cậu nhìn ra phía cửa sổ, về hướng bến sông, dù từ đây không thể thấy được gì ngoài bóng tối.

"Mai tôi sẽ ra hỏi nó lần nữa," cậu nói. "Dù nó không chịu trả lời, tôi cũng phải hỏi cho ra."

Ngoài bến, trong bóng tối dày đặc, con bé áo nâu vẫn đứng đó, nhìn ra giữa dòng sông, nơi một con mắt vàng đang chờ đợi, kiên nhẫn, qua hàng nghìn năm dài đằng đẵng.