Thợ các tốp xếp hàng dài trước cổng xưởng, từ chân tường kho giấy cuốn quanh tới tận gốc gạo. Khói lò đã lên phía sau bức tường, mỏng, xám. Sáng mùng sáu, mặt người nào cũng còn vương ngày Tết, đỏ tai vì rượu, bóng mỡ vì bánh. Kình đứng giữa tốp ông Cả, mái chèo buộc chéo sau lưng, Cộc trên vai.

Ngay cổng đặt một cái bàn. Trên bàn là cuốn sổ công thợ mới, bìa dày, gáy chạy một vạch dấu son giáp trang từ trang đầu tới trang cuối. Son đỏ gỉ, thẳng tắp, không một chỗ nhòe.

Thạc đứng sau bàn, cầm tờ thông báo. Ông đọc, giọng đều như đọc số.

"Từ tháng Giêng, công thợ trả thẳng theo sổ công đóng dấu giáp trang, ba tiền một ngày, không qua tay cai. Từ nay mọi người ra vào xưởng, thợ hay học trò ăn cơm Giám, phải có tên trong sổ đồng bộ: họ tên, quê quán, có lý trưởng nơi quê nhận."

Hàng thợ ồ lên, tiếng ồ nối tiếp nhau chạy dọc hàng như sóng.

"Ba tiền thẳng!" Tạo vỗ đùi, giọng vỡ ra. "Đủ ba tiền!"

"Không qua cai?"