Tiếng đá mài mở xưởng. Sáng mười sáu, Tỵ ngồi xổm ở góc sân gỗ, hòn đá mài đặt giữa hai đầu gối, lưỡi cưa nghiêng dưới tay, đẩy đi, nhấc lên, đẩy đi. Xoẹt. Xoẹt. Tia nắng xiên qua khe mái lá rơi đúng lên lưỡi cưa, làm lòe một vệt sáng lên mặt nó mỗi lần nó đẩy.

Kình đứng sau đống ván lim, đẩy cái bào theo thớ. Con Mẹt đã dạy nó ba lần: đẩy cùng chiều thớ, đừng ngược. Nó cố đẩy cho đúng, mùn gỗ vẫn vụn, rơi lả tả xuống chân.

Cổng sau mở. Một toán lính khuân vác bao vào, vai trần, bước đều như người đi diễu. Bao gạo của bếp xưởng, mỗi người một bao. Kình liếc qua khe ván. Người đi cuối cùng quấn tấm chăn chàm.

Nó kéo nón thấp xuống. Tay vẫn đẩy bào.

Thầy Đức đặt bao xuống trước bếp xưởng, đi ngược qua sân gỗ, không nhìn ai. Ông đi ngang hiên bàn chép công. Uẩn đang ngồi sau cái bàn thấp, bút trong tay, ngẩng lên. Hắn thấy tấm chăn. Hắn thấy cái mặt gầy râu lún phún.