Tiếng rao đầu tiên vẳng lên từ một chiếc ghe nhỏ đậu sát mé sông, giọng đàn bà the thé, cao vút như xé màn sương. "Ai bưởi năm roi, bưởi da xanh hôn? Bưởi tươi mới hái, còn đọng sương kìa!" Tiếng rao ấy chao qua mặt nước, vỗ vào mạn thuyền rồi tan loãng trong không khí ẩm ướt. Tôi ngồi nơi mũi xuồng, cố lắng tai nghe thêm, bỗng nhiên thấy bình minh hôm nay có hồn hơn, như thể vạn vật chợ nổi đều có tiếng nói riêng. Và tiếng rao kia chính là tiếng thở đầu ngày của dòng sông Cái Răng.
Chẳng bao lâu, những tiếng rao khác nối nhau cất lên. Một giọng đàn ông trầm ấm từ chiếc ghe chở đầy bí đao, bí đỏ: "Bí đỏ đây, bí đỏ ruột vàng, nấu canh ngọt lịm nghen!" Tiếng rao như một câu hát ru, không vồ vập, không mời mọc quá lời, chỉ nhẹ nhàng thông báo rằng nồi canh trưa nay có thể ngọt hơn nếu có trái bí ấy. Rồi tiếng rao của những chiếc ghe nước mía vọng từ xa, trong trẻo, non tơ như giọng của cô gái mới lớn: "Nước mía đây, nước mía lau Tân Phú, ngọt thanh, mát rượi!" Mỗi một tiếng rao là một câu chuyện, là một món hàng, là một phận người thức dậy từ lúc gà còn chưa gáy để chèo ghe đến đây, bán đi những giọt mồ hôi của mình dưới ánh bình minh hồng rực.
Nhưng có lẽ, tiếng rao ám ảnh tôi nhất lại đến từ một chiếc ghe nhỏ đang dập dềnh giữa dòng. Một bà lão ngồi bó gối bên nồi cháo lững lững khói, giọng bà khàn khàn, trầm bổng như nhịp chèo: "Ai ăn cháo lòng, cháo lòng hôn? Cháo nóng hổi, có huyết, có lòng, ăn liền kẻo nguội nghen!" Tiếng rao của bà không cần quảng cáo, không cần khoe khoang, chỉ đơn giản là một lời mời gọi ấm áp giữa cái se lạnh của buổi sớm. Tôi liếc nhìn nồi cháo bốc hơi nghi ngút, thấy mình như muốn bước qua khoảng không để đến bên bà, húp một tô cháo cho ấm lòng. Tiếng rao ấy cứ vọng mãi, day dứt, nhắc nhở tôi rằng ở chợ nổi, người ta không chỉ bán thức ăn, mà còn bán hơi ấm và sự sẻ chia.
Những tiếng rao hòa vào nhau, có khi đan xen, có khi nối tiếp, tạo nên một bản hòa tấu không lời. Ấy là khi một ghe trái cây vừa dứt tiếng rao sầu riêng thơm nức, thì từ xa, một ghe bún cá lại cất lên giọng rao the thé, vọng qua mặt nước mênh mông. Có lúc, tiếng rao của người bán này át đi tiếng rao của người kia, rồi lại nhường chỗ cho tiếng nước vỗ mạn thuyền, cho tiếng chim chóc ríu rít trên những tán cây ven bờ. Tôi ngồi yên, để mặc cho âm thanh ấy thấm vào từng thớ thịt, cảm nhận sự sống đang trào dâng từ lòng sông. Tiếng rao không ồn ào, không hỗn loạn như chợ đất liền, mà nó chậm rãi, thong dong, hòa cùng nhịp điệu của con nước lững lờ trôi.
Trên những chiếc ghe, người bán hàng ngồi đó, tay thoăn thoắt bóc vỏ trái cây, tay cầm dao thái thịt, tay cầm gáo múc cháo. Họ vừa làm vừa rao, miệng không lúc nào ngơi nghỉ. Có người rao bằng giọng mời mọc ngọt ngào, có người rao bằng giọng thúc dục vội vàng, có người lại rao như một thói quen, như hơi thở của chính mình. Tôi chợt nghĩ, có lẽ từ lúc sinh ra, họ đã quen với tiếng rao của sông nước, quen với việc cất giọng giữa trời đất mênh mông để gọi nhau, để bán đi những món hàng, cũng là để gửi gắm một phần đời mình vào câu rao kia.
Khi mặt trời lên cao hơn, ánh nắng vàng rực rỡ trải dài trên mặt sông, những tiếng rao cũng dần thưa thớt. Người mua kẻ bán đã ổn định chỗ ngồi, những món hàng đã được sang tay. Chợ nổi không còn ồn ào như lúc hừng đông, nhưng trong tôi, tiếng rao vẫn còn vọng mãi. Nó là linh hồn của buổi sáng sớm, là âm thanh đánh thức tôi khỏi giấc mơ, để tôi thấy mình nhỏ bé giữa lòng sông, và thấy cuộc đời này thật đẹp, thật đáng sống biết bao. Tiếng rao ấy, như một món quà vô hình mà chợ nổi dành tặng cho những ai biết lắng nghe.
Nội dung thuộc bản quyền © TruyệnCủaAI. Nghiêm cấm sao chép, đăng tải lại hoặc phân phối dưới mọi hình thức khi chưa được phép.
Chương 4 →