Buổi thứ mười một, thằng Khoa tới sớm hơn hẹn nửa tiếng, mang theo bút chì có tẩy như tôi dặn từ buổi đầu, và mang thêm một nắm ổi bà nội nó gói trong tờ báo cũ.

Tôi bảo nó ngồi đợi, rồi tôi kéo cái hòm gỗ dưới gầm phản ra.

Mười buổi trước chúng tôi học bằng bản chép tay của tôi. Hôm ấy tôi mở hòm, gỡ lớp vải nâu, và đặt sổ chữ lên bàn con. Nó nhìn cái sổ, rồi nhìn tôi, rồi lau hai bàn tay vào ống quần trước khi đưa tay ra, dù tay nó không bẩn.

"Đừng cầm." Tôi nói. "Cô lật. Cháu đọc."

"Răng hôm ni lại lấy sổ thật ạ?"

"Vì hôm nay học trang cuối." Tôi nói. "Trang cuối thì cô chép lại không được."

Chúng tôi đi qua mấy trang trước đã. Tôi lật chậm, nó đọc theo đúng cái nếp đã tập mười buổi: tên, rồi nghĩa; tên, rồi mất kèm năm; tên, rồi hai chữ còn trống, rồi xuống dòng.