Thor tưởng mình là kẻ mạnh nhất vũ trụ. Chuyến đi tới lâu đài Utgard đã dạy chàng một bài học nhớ đời — rằng sức mạnh lớn nhất đôi khi nằm ở những thứ ta không nhìn thấy.

Thor cùng Loki lên cỗ xe dê, mang theo một cậu bé loài người tên Thjalfi (đọc: Thi-an-phi) đi theo hầu. Họ nhắm hướng Jotunheim, vùng đất của những người khổng lồ, để xem thế giới bên ngoài Asgard rộng lớn thế nào.

Đi mãi, đêm xuống, họ lạc vào một khu rừng tối. May sao họ tìm được một gian nhà lớn kỳ lạ — trống hoác, không cửa, chỉ có một sảnh rộng và một ngách phụ. Cả bọn ngủ trong đó. Nhưng nửa đêm, mặt đất rung chuyển, tiếng ầm ầm như sấm dội khắp nơi khiến họ hoảng sợ nép vào ngách trong.

Sáng ra, họ bước ra ngoài và hiểu chuyện. Cái "gian nhà" họ ngủ đêm qua thật ra là chiếc găng tay khổng lồ của một người khổng lồ đang ngủ — cái ngách phụ chính là ngón cái của găng. Và tiếng sấm đêm qua chỉ là tiếng ngáy của gã.

Gã khổng lồ tỉnh dậy, cao lớn như một quả núi. Gã tự xưng tên Skrymir (đọc: Xkri-mia), và vui vẻ xin đi cùng đường với họ. Skrymir đề nghị gộp lương thực lại, buộc chung vào cái túi to của gã, rồi vác giúp.

Đến tối, Skrymir nằm ngủ dưới một gốc cây, bảo cả bọn cứ tự lấy đồ ăn trong túi. Nhưng Thor loay hoay mãi không mở nổi cái túi — nút buộc chặt đến mức không cách nào cởi ra. Đói và tức, Thor nổi giận. Chàng cầm búa Mjölnir, giáng thẳng vào đầu gã khổng lồ đang ngủ.

Skrymir chỉ hé mắt, uể oải hỏi: "Có phải một chiếc lá vừa rơi trúng đầu ta không?"

Thor sững người. Cú búa mạnh nhất của chàng, với gã, chỉ như một cái lá rơi. Đêm đó chàng giáng thêm hai cú nữa, mỗi cú mạnh hơn, đủ sức bổ vỡ núi. Nhưng Skrymir chỉ lầm bầm hỏi "có phải hạt sồi rơi không", "có phải cành cây gãy không", rồi ngủ tiếp. Thor bàng hoàng: chàng chưa từng gặp ai chịu nổi búa Mjölnir như thế.

Sáng ra, Skrymir chia tay họ, chỉ đường tới lâu đài Utgard, rồi dặn một câu lạ lùng: "Ở Utgard có những kẻ còn lớn hơn ta nhiều. Các ngươi bé nhỏ đấy, liệu mà khiêm tốn."

Lâu đài Utgard cao ngất, to đến mức Thor phải ngửa cổ mới thấy nóc. Cổng khóa chặt, nhưng song cổng thưa đến mức cả bọn cứ thế lách qua khe mà vào. Bên trong, trên những chiếc ghế dài khổng lồ, ngồi đầy những người khổng lồ. Và trên ngai cao nhất là vua của họ — Utgard-Loki (đọc: Út-gát Lô-ki).

Vua nhìn ba vị khách tí hon, cười khẩy: "Ồ, cậu bé kia chẳng phải thần sấm Thor lừng danh đấy chứ? Chắc ngươi to hơn ta tưởng nhiều... À không, chắc ngươi giỏi hơn cái vóc dáng bé nhỏ này. Vậy ở Asgard, mỗi vị khách phải chứng tỏ mình tài giỏi ở một việc gì đó thì mới được ngồi ăn. Các ngươi giỏi gì nào?"

Đó là khởi đầu của một loạt thử thách kỳ lạ — và ê chề.

Loki lên tiếng trước: "Không ai ăn nhanh hơn ta." Vua cho một gã khổng lồ tên Logi ngồi thi ăn với Loki. Một máng thịt dài được đặt giữa hai người, mỗi kẻ ăn từ một đầu. Loki ăn nhanh khủng khiếp, ngốn sạch phần thịt của mình. Nhưng khi họ gặp nhau ở giữa máng, Loki mới thấy: gã kia không chỉ ăn hết thịt, mà ăn cả xương lẫn cái máng gỗ. Loki thua.

Đến lượt cậu bé Thjalfi, vốn chạy nhanh nhất loài người. Cậu thi chạy với một chàng khổng lồ trẻ tên Hugi. Nhưng chạy ba lượt, lần nào Hugi cũng về đích rồi mà Thjalfi còn chưa tới nửa đường. Thua.

Cuối cùng là Thor. Chàng gằn giọng: "Ta sẽ thi uống. Không ai uống thắng được ta." Vua cho mang ra một chiếc tù và dài, bảo: "Người giỏi thì làm cạn trong một hơi; kẻ tầm thường thì ba hơi." Thor nâng lên, tu một hơi dài đến kiệt sức — mực nước chỉ hạ xuống một chút xíu. Chàng tu thêm hai hơi nữa, gắng hết sức. Nước vẫn gần như không vơi. Thor bàng hoàng lùi lại.

Vua nhếch mép: "Xem ra thần sấm cũng thường thôi. Hay là thử việc khác cho nhẹ? Trẻ con ở đây vẫn hay chơi trò nhấc con mèo của ta lên khỏi mặt đất."

Một con mèo xám bước ra. Thor luồn tay xuống bụng nó mà nhấc. Chàng gồng hết sức bình sinh, gân cốt căng cứng — nhưng con mèo chỉ cong lưng lên, và cùng lắm chàng chỉ nhấc được một chân của nó rời khỏi đất. Cả sảnh khổng lồ cười ồ.

Xấu hổ và điên tiết, Thor gào lên: "Ai dám ra đấu vật với ta!"

Vua cười: "Chẳng ai thèm vật với kẻ nhỏ con. Thôi, gọi bà vú già của ta ra vậy — bà Elli." Một bà lão còng lưng bước ra. Thor tưởng dễ, nhưng càng vật càng đuối. Chàng gồng hết sức mà không xô ngã nổi bà cụ; ngược lại, chàng bị bà ép quỳ xuống một gối. Thor — kẻ mạnh nhất Asgard — bị một bà già hạ gục.

Đêm đó cả bọn ngủ lại, nhục nhã ê chề. Sáng hôm sau, Utgard-Loki tiễn họ ra tận ngoài cổng thành. Và ở đó, ngoài bức tường lâu đài, vua khổng lồ mới nói ra sự thật.

"Thor, ta phải thú nhận. Từ đầu đến giờ, ta đã lừa ngươi bằng ma thuật ảo giác. Nếu biết ngươi mạnh đến thế, ta đã không bao giờ cho ngươi vào thành."

"Gã khổng lồ Skrymir ngoài rừng chính là ta cải trang. Ba cú búa của ngươi ư? Ta đã lén nhử một ngọn núi hứng đỡ. Và trên núi ấy giờ có ba thung lũng vuông sâu hoắm — chính là ba vết búa của ngươi. Nếu chúng giáng trúng đầu ta thật, ta đã tan xương."

"Còn trong lâu đài, mọi cuộc thi đều là ảo giác. Kẻ ăn thi với Loki tên Logi — nó chính là ngọn lửa hoang, nên nó ngốn được cả xương lẫn máng. Không ai thắng nổi lửa. Kẻ chạy đua với Thjalfi tên Hugi — nó là ý nghĩ của chính ta, mà không gì nhanh bằng ý nghĩ."

"Chiếc tù và ngươi uống mãi không cạn ư? Đầu kia của nó nối thẳng ra đại dương. Ngươi đã uống cạn đến mức làm cả biển hạ mực nước — người đời sau gọi đó là thủy triều. Con mèo ngươi cố nhấc chính là Rắn Thế Giới Jörmungandr quấn quanh trái đất; ngươi nhấc được một chân nó lên đã làm cả bọn ta khiếp vía. Còn bà lão vật ngã ngươi tên Elli — bà ta là Tuổi Già. Chẳng ai, dù thần thánh đến đâu, thắng nổi tuổi già cả."

Thor nghe xong, vừa kinh ngạc vừa tức giận. Chàng đã bị lừa từ đầu đến cuối — nhưng đồng thời, những gì chàng làm được lại đáng kinh hãi hơn chàng tưởng. Chàng giơ búa lên định trừng phạt gã khổng lồ gian trá.

Nhưng khi chàng quay lại, cả lâu đài Utgard và Utgard-Loki đã biến mất không dấu vết. Chỉ còn lại một cánh đồng trống mênh mông. Tất cả chỉ là ảo ảnh.

Thor trở về Asgard, mang theo một bài học mà búa Mjölnir không dạy được: kẻ thù nguy hiểm nhất không phải kẻ to lớn nhất, mà là kẻ biết đánh vào chỗ ta không nhìn thấy. Lửa, ý nghĩ, biển cả, tuổi già — đó là những "đối thủ" mà ngay cả thần cũng không thể thắng bằng sức mạnh. Và đôi khi, chính lúc ta tưởng mình thua nhục nhã nhất, ta lại vừa làm được điều phi thường nhất mà không hay.

🐉 Bách khoa quái vật (M4): Câu chuyện này giới thiệu Utgard-Loki — bậc thầy ảo giác trong hàng ngũ khổng lồ (đừng nhầm với Loki của Asgard). Nó cũng hé lộ tầm vóc thật của Rắn Thế Giới Jörmungandr: to đến mức khi hóa thành "con mèo", chỉ nhấc được một chân nó đã là kỳ tích. Thử ghi lại bốn "đối thủ ảo" trong lâu đài và ý nghĩa thật của chúng: Logi = lửa, Hugi = ý nghĩ, chiếc tù và = đại dương, Elli = tuổi già. Trong bốn thứ đó, theo bạn thứ nào là kẻ thù đáng sợ nhất của cả thần lẫn người?