Cây cầu sắt hiện ra từ xa như một vệt xám mờ trên nền trời trắng đục. Chiếc xe đò rùng mình giảm tốc, tiếng động cơ trầm xuống như người già lấy hơi trước một quãng đường dài. Cô gái ngồi nép bên cửa sổ, bàn tay vô thức nắm chặt quai túi vải. Qua lớp kính mờ hơi nước, cô thấy dòng sông đang ánh lên những vảy bạc lấp lánh dưới nắng sớm.

Sông rộng. Nước màu xanh lục pha nâu, chảy chậm rãi như đang suy tư điều gì. Những cụm lục bình trôi dạt, có đám mắc kẹt vào gốc cây bần già bên bờ, đung đưa theo nhịp nước. Cô nhớ hồi nhỏ vẫn thường cùng đám bạn ra mé sông hái bông lục bình về cắm chai, cánh hoa tím mong manh đến độ chỉ vừa chạm vào đã nát. Con sông này, cô không biết tên. Chỉ biết nó chảy qua nhiều tỉnh, gom nước từ những cánh đồng xa tít, rồi đổ ra biển.

Bánh xe lăn lên mặt cầu sắt, tiếng kim loại kêu ken két vọng vào khoang xe. Cô cảm nhận từng nhịp rung chuyển truyền qua ghế ngồi, như thể chiếc xe đang bước từng bước thận trọng trên lưng con rồng sắt già cỗi. Nhìn qua lan can, thấy nước sông xa tít bên dưới, lòng cô chợt thắt lại. Cô chợt nhớ lời má dặn: "Qua cầu nào cũng phải nhìn thẳng, đừng ngoái đầu." Không biết đó là mê tín hay là một điều gì đó sâu xa hơn.

Ánh nắng chiếu xiên qua những thanh sắt, vẽ lên đùi cô những vệt sáng tối đan xen. Đồng hồ điểm tám giờ sáng, nhưng cái nóng đầu mùa đã bắt đầu hầm hập. Mùi mồ hôi, mùi dầu nhớt, mùi khói xe hòa vào nhau trong không gian chật hẹp. Ông già ngồi băng ghế sau đang ngủ gật, miệng hơi há ra, thỉnh thoảng giật mình như mơ thấy điều gì. Người đàn bà bế con nhỏ bên kia lối đi đang vỗ về đứa bé, giọng à ơi như ru ru cả chuyến xe. Còn gã thanh niên ngồi trước mặt cô thì cứ nhìn điện thoại, đôi khi nhếch mép cười một mình.

Cô gái quay ra nhìn về phía chân trời. Nơi ấy, bầu trời như rũ xuống, màu xám đục pha chút hồng của bụi. Đường ranh giới không rõ ràng, chỉ là một dải mờ mờ nơi sông và trời hòa vào nhau. Cô tự hỏi bên kia chân trời kia, phải chăng là nơi những con đường nhựa ken đặc xe cộ, là những dãy nhà cao chọc trời, là những con người luôn vội vã? Hay vẫn chỉ là đồng lúa, là bờ tre, là những mái nhà xông khói chiều?

Ngày xưa, khi còn nhỏ, cô thường ra bờ sông đứng nhìn những chuyến đò ngang qua. Mỗi khi có chiếc tàu lớn chạy qua, sóng đánh vào bờ ào ào, cô lại tưởng tượng mình đang đứng trên một chuyến tàu đi xa, đi đến nơi mà mỗi lần nhắc tên là mắt má lại sáng lên: Sài Gòn.

Bây giờ cô đang trên đường đến đó thật. Nhưng kỳ lạ thay, cảm giác mong chờ lại pha lẫn một nỗi gì đó nặng nề, như chiếc ba lô đầy sách vở và vài bộ quần áo mà cô mang theo. Cô không chỉ mang đồ đạc. Cô mang theo ánh mắt của ba, nụ cười gượng của má, những lời dặn dò của anh Hai, cả những giọt nước mắt lặng lẽ của đứa em gái nhỏ khi tối qua hai chị em nằm chung giường.

Chiếc xe đi được nửa cầu, tiếng động cơ đột ngột gầm lên khi tài xế sang số. Cả thân xe giật mình, rồi lao nhanh hơn. Gió từ ô cửa mở ùa vào, thổi tung mái tóc cô, mát lạnh và mặn mòi. Cô chợt nghĩ, cây cầu này đã chứng kiến bao nhiêu cuộc chia ly và bao nhiêu cuộc hội ngộ? Những bước chân lần đầu xa nhà, những bước chân trở về sau bao năm tháng lận đận. Nó già nua, rỉ sét, nhưng vẫn hiên ngang bắc ngang dòng sông, lặng lẽ đưa người qua sông, qua đời.

Khi bánh xe vừa chạm mặt đường bên kia, cô ngoái nhìn lại. Phía sau cô, xa xa, những bờ tre xanh mờ dần trong buổi sáng nắng. Con sông vẫn chảy, lục bình vẫn trôi. Cô gái thở ra một hơi dài, đặt tay lên ngực, cảm nhận trái tim mình đang đập đều đều. Cây cầu cuối cùng đã qua. Phía trước là Sài Gòn. Phía sau là quê nhà.

Chiếc xe đò lại tiếp tục lăn bánh, tiếng máy đều đều như một điệp khúc không lời. Cô gái nhắm mắt, để mặc kỷ niệm ùa về như sóng. Cô biết mình sẽ nhớ lắm. Nhưng cô cũng biết, mình sẽ trở lại. Một ngày nào đó, qua chính cây cầu này, trong một buổi chiều muộn, khi những hàng cây bần đã thả bóng dài trên mặt nước, và mùi rơm rạ từ đồng xa lại thoảng về trong gió.