──────────────────────────────────── "Dù ai buôn bán trăm nghề, Tháng Tám giỗ Cha, tháng Ba giỗ Mẹ thì về."

— ca dao dân gian, lưu truyền khắp Bắc Bộ† ────────────────────────────────────

Tháng Tám, sông Lục Đầu đông người hơn bất cứ tháng nào khác trong năm.

Không ai còn đếm được đây là năm thứ bao nhiêu. Người già nhất trong vùng, hỏi đến, cũng chỉ lắc đầu cười: "Từ đời cụ tôi đã thấy đông thế này rồi." Thuyền chở khách hành hương xuôi ngược suốt từ mờ sáng, mái chèo khua nước không ngớt, có thuyền chở cả một họ, có thuyền chỉ chở một bà cụ đi một mình, tay ôm bọc lễ nhỏ. Hai bên bờ, hàng quán dựng tạm san sát, khói bún riêu, khói nhang, khói vàng mã trộn vào nhau thành một làn mù mỏng phủ trên mặt sông suốt cả ngày lẫn đêm hội.

Không ai gọi đây là "giỗ Đức Thánh Trần" cả câu dài như vậy. Người ta gọi ngắn hơn: giỗ Cha. Chỉ một tiếng, ai cũng hiểu cha nào.

---

Trong đền, người xếp hàng dài chờ đến lượt dâng lễ, đứng chật từ sân ngoài vào đến tận bậc thềm.