Điện thoại rung khi tôi vừa dừng xe ở cổng bệnh viện.

Màn hình hiện: Mẹ gọi. 19:47.

Tôi bắt máy ngay.

"Mẹ ơi, con đang vào ca. Con gọi lại sau 6 giờ sáng nhé?"

"Ừ, con cẩn thận."

Ba chữ. Bình thường không thể bình thường hơn. Nhưng tôi đứng thêm hai giây trước khi bước vào — không phải vì câu chuyện chưa kết thúc, mà vì nó đã đủ.

Hành lang cấp cứu 8 giờ tối có cái nhịp riêng của nó. Không phải ồn ào, không phải yên tĩnh — là một loại chuyển động có trật tự mà người ngoài nhìn vào tưởng hỗn loạn. Bánh xe cáng lăn trên nền gạch men, tiếng máy monitor bíp đều từ phòng hồi sức, mùi cồn 70 độ quyện với mùi thức ăn bệnh viện từ tầng trên vọng xuống. Tôi hít vào, thở ra. Quen như nhịp tim.

Ngọc đứng ở đầu bàn điều dưỡng, kẹp hồ sơ trên tay, đang đọc gì đó với vẻ tập trung không cần ai biết. Cô ấy không ngẩng đầu khi tôi đi qua — chỉ dịch người sang một chút để tôi có chỗ ký vào sổ bàn giao. Phản xạ của người làm việc chung đủ lâu để không cần nói thành lời.

Chị Loan — điều dưỡng trưởng ca đêm — đặt tờ bàn giao trước mặt tôi.

"Năm bệnh nhân theo dõi, một ca mới vừa vào lúc 19h30. Ông Bảy, 71 tuổi, đau ngực trái, gia đình chở thẳng vào không qua cấp cứu ngoại viện. ECG đang chạy."

Tôi gật đầu, cầm hồ sơ, đi về phía giường số 6.

Ông Bảy nằm nghiêng, tay trái đặt lên ngực. Không phải nắm chặt kiểu người đang hoảng — là đặt, như thể ông muốn kiểm tra xem trái tim mình có còn ở đó không. Khuôn mặt tôi gặp nhiều lần rồi: đàn ông lớn tuổi, quen chịu đựng, vào viện muộn vì cứ nghĩ sẽ tự khỏi.

"Ông Bảy, tôi là bác sĩ Hà. Ông kể cho tôi nghe đau từ bao giờ?"

"Từ trưa." Giọng khàn. "Tôi tưởng ăn không tiêu."

"Đau lan ra đâu không? Tay trái, hàm, lưng?"

Ông suy nghĩ. "Tay trái hơi tê. Tôi cứ xoa xoa."

Phương — bác sĩ nội trú đang theo ca tôi — đã đứng bên kia giường, mắt nhìn vào dải ECG vừa ra khỏi máy. Cô ấy đưa cho tôi không nói gì, nhưng ngón tay gõ nhẹ vào đoạn ST ở V3-V5. Quan sát đúng chỗ. Ba tháng trước cô ấy sẽ đưa cho tôi rồi đứng chờ tôi nói.

"ST elevation," tôi nói với ông Bảy. "Ông đang có cơn nhồi máu cơ tim. Chúng tôi cần xử lý ngay bây giờ."

Ông nhìn tôi. Không hoảng. Chỉ hỏi: "Nặng không?"

"Chúng tôi đang làm."

Là câu trả lời thật nhất tôi có thể cho trong lúc này.

Tiếp theo là hai mươi phút không nghĩ được gì khác. Aspirin, heparin, gọi cath lab, liên hệ tim mạch can thiệp, giải thích cho con trai ông đứng ngoài cửa với gương mặt người chưa kịp hiểu chuyện gì đang xảy ra với cha mình.

Phương đặt đường truyền tĩnh mạch trong lần đầu — không hỏi lại, không do dự. Tôi thấy nhưng không nói gì. Có những thứ cần khen, có những thứ chỉ cần thấy. Cô ấy đang qua giai đoạn cần người xác nhận từng bước — giờ thì bắt đầu tự xác nhận được rồi.

Ông Bảy được đẩy lên cath lab lúc 20h22. Con trai ông đi theo, quay lại nhìn tôi trước khi vào thang máy — ánh nhìn của người muốn hỏi điều gì đó nhưng không biết hỏi câu gì. Tôi gật đầu. Không hứa hẹn gì thêm. Cath lab sẽ làm phần của họ. Tôi làm phần của mình.

21h30. Phòng hồi sức tạm lắng. Ngọc đang thay dịch truyền cho giường số 3 — bà Nga, 58 tuổi, sốc nhiễm trùng, đang ổn định sau hai ngày. Tay Ngọc di chuyển chính xác theo kiểu người không cần nghĩ từng thao tác nữa, cơ thể đã nhớ. Bà Nga hỏi gì đó — tôi không nghe rõ từ xa — Ngọc cúi xuống trả lời, vẻ mặt không thay đổi nhiều nhưng có gì đó mềm hơn trong cách cô nghiêng đầu lắng nghe.

Tôi không nói với Ngọc rằng tôi thấy điều đó.

Có những người làm tốt công việc mà không cần ai ghi nhận thành lời — và ghi nhận thành lời đôi khi lại làm thứ đó trở nên khác đi, như thể bạn đang đặt tên cho một con vật hoang mà nó vẫn sống khỏe khi chưa có tên.

Gần nửa đêm, bác Hùng mang lên hai ly cà phê đen. Ông để ở góc bàn điều dưỡng, không gõ cửa, không gọi ai — chỉ để rồi đi. Tôi thấy qua kính, nhưng khi ra thì ông đã xuống thang rồi.

Phương cầm một ly, nhìn tôi.

"Bác Hùng hay mang cà phê không, chị?"

"Hay," tôi nói. "Nhưng ông ấy không bao giờ nói gì."

"Tại sao?"

Tôi nghĩ một giây. "Có lẽ vì ông biết mình không cần nói."

Phương gật đầu chậm, kiểu gật của người đang tiêu hóa điều gì đó lớn hơn câu trả lời.

1h15 sáng. Ca yên. Tôi ngồi viết hồ sơ trong phòng trực, cửa mở hé. Từ ngoài hành lang vọng vào tiếng bánh xe lăn đều — ai đó đang đẩy giường qua, chậm, không vội. Tiếng máy thở ở phòng hồi sức thở đều đặn như người ngủ say. Monitor bíp theo nhịp 68 lần một phút.

Tôi nhìn lên trần nhà một giây.

Không phải vì mệt. Không phải vì buồn hay vui. Chỉ là ngừng lại một chút trước khi tiếp tục — như khoảng lặng giữa hai nhịp tim, cần thiết để tim bơm được.

Hồi 2 giờ sáng, con trai ông Bảy gọi lên hỏi tình hình. Can thiệp thành công, mạch vành tái thông, ông đang ở phòng hồi sức tim mạch. Tôi nghe giọng anh qua điện thoại — loại tiếng thở ra của người vừa hết nín thở từ lâu mà không biết mình đang nín.

"Cảm ơn bác sĩ."

"Các anh chị đưa ông vào đúng lúc," tôi nói. "Đó là phần quan trọng nhất."

Không phải xã giao. Là thật.

5h45 sáng. Bầu trời bên ngoài cửa sổ chuyển từ đen sang xám xịt loại xám của Sài Gòn sắp sáng — không trong, không đẹp, nhưng là sáng. Ngọc đang bàn giao với ca sáng. Phương đã ngủ gật trên ghế trong phòng trực từ 4 giờ, cuốn hồ sơ vẫn mở trên đùi. Tôi để cô ngủ thêm năm phút.

Tôi ký tờ bàn giao cuối cùng, cầm túi, đi ra hành lang.

Cửa bệnh viện mở ra. Không khí ngoài đường khác hẳn — nóng hơn, ồn hơn, có mùi khói xe và bánh mì ai đó đang nướng ở xe đẩy góc phố. Tôi đứng một lúc trên bậc tam cấp trước khi lấy điện thoại ra.

6h03. Tôi gọi cho mẹ.

"Con xong ca rồi hả?" Mẹ bắt máy ngay, rõ ràng chưa ngủ sâu.

"Dạ, xong rồi mẹ. Mẹ ngủ ngon không?"

"Ngủ được. Con ăn gì chưa?"

"Chưa. Con về rồi ăn."

"Ừ, về đi. Cẩn thận."

Tôi cúp máy, bước xuống bậc thang.

Mặt trời chưa lên hẳn, nhưng Sài Gòn đã thức từ lâu rồi — không cần chờ ai cho phép.

Tối nay 7 giờ, tôi vào ca lại.