Văn học dân gian
Lời ăn tiếng nói của cha ông
Không phải chỉ để thuộc lòng — mỗi câu ca dao, tục ngữ là một mảnh kinh nghiệm sống, một cách nhìn đời được nén lại qua nhiều thế hệ. Duyệt theo chủ đề để hiểu vì sao chủ đề ấy lớn trong tâm thức dân gian.
😔 Vì sao chủ đề “than thân” lớn trong ca dao tục ngữ
Ca dao than thân, đặc biệt tiếng than của người phụ nữ — "thân em như tấm lụa đào, phất phơ giữa chợ biết vào tay ai" — là một trong số ít không gian xã hội phong kiến cho phép phụ nữ công khai bày tỏ nỗi bất lực trước số phận bị định đoạt.
Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn hoa
Ca daoThân em chẳng đáng mấy tiền, Vì tình em nặng, mấy nghìn cũng mua.
Ca daoTừ ngày tôi ở với anh Cha mẹ đánh mắng anh tình phụ tôi Có thịt anh tình phụ xôi Có cam phụ quýt, có người phụ ta Có quán tình phụ cây đa Ba năm quán đổ cây đa vẫn còn.
Ca daoNgười ta bán vạn mua ngàn, Thân em buôn bán cơ hàn vẫn vui.
Ca daoNgười ta đi đôi về đôi, Thân em đi lẻ về côi một mình.
Ca daoThân em như hạt mưa rào, Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn hoa.
Ca daoThân em như giọt nắng xuân, Mơ vào cửa phủ thấm vần thơ anh.
Ca daoThân em như cái cối xây
Ca daoThân em như miếng bánh xèo, Nằm trong chạn bếp... biết mèo nào tha.
Ca daoThân em như thể cánh bèo, Ngược xuôi xuôi ngược theo chiều nước trôi.
Ca daoThân em như rau muống dưới hồ, Nay chìm mai nổi ngày mô cho thành?
Ca daoNgười ta rượu sớm trà trưa, Thân em đi sớm về trưa cả đời. Lạy trời ứng nghiệm một lời, Cho em gặp được một người em thương.
Ca daoThân em như ớt chín cây, Càng tươi ngoài vỏ càng cay trong lòng.
Ca daoThương thay thân phận con tằm, Kiếm ăn được mấy phải nằm nhả tơ. Thương thay lũ kiến li ti, Kiếm ăn được mấy phải đi tìm mồi. Thương thay hạc lánh đường mây, Chim bay mỏi cánh biết ngày nào thôi. Thương thay con
Ca daoThân em như trái bần trôi Gió dập sóng dồi biết tấp vào đâu
Ca daoThân em như cánh chuồn chuồn, Khi vui nó đậu, khi buồn nó bay.
Ca daoThân em như cá giữa rào, Kẻ chài, người lưới biết vào tay ai?
Ca daoNguồn: vi.wikiquote.org · vi.wiktionary.org (CC BY-SA 4.0)