Văn học dân gian
Lời ăn tiếng nói của cha ông
Không phải chỉ để thuộc lòng — mỗi câu ca dao, tục ngữ là một mảnh kinh nghiệm sống, một cách nhìn đời được nén lại qua nhiều thế hệ. Duyệt theo chủ đề để hiểu vì sao chủ đề ấy lớn trong tâm thức dân gian.
Ăn lắm thì hết miếng ngon, nói lắm thì hết lời khôn hóa rồ
Tục ngữĂn nhiều hết ngon, nói nhiều lời không còn khôn ngoan — cần biết điều độ.
Bảy mươi chưa đui què, chớ khoe rằng lành
Tục ngữĐến bảy mươi tuổi mà chưa bệnh tật thì đừng vội khoe, còn nhiều điều chưa lường được.
Buôn tàu buôn bè không bằng dè miệng
Tục ngữDù buôn bán lớn đến đâu cũng không bằng giữ lời ăn tiếng nói — lời nói quan trọng hơn tài sản.
Cơm nhà chúa múa tối ngày
Tục ngữĂn của người khác thì phải phục vụ không ngơi tay, không được nghỉ ngơi.
Cá lớn nuốt cá bé
Tục ngữKẻ mạnh hiếp đáp kẻ yếu — quy luật bất công trong xã hội.
Đan lỗi hóa miếng trám
Tục ngữSai lầm đôi khi trở thành sáng tạo, lỗi lầm có thể hóa thành điều hay.
Còn nước còn tát(, hết nước tát tới bùn)
Tục ngữCòn cơ hội thì cứ cố gắng hết sức, không bỏ cuộc khi chưa đến cùng.
Ăn cơm Tàu, ở nhà Tây, lấy vợ Nhật
Tục ngữQuan điểm hưởng thụ tốt nhất: ẩm thực Trung Hoa, kiến trúc Tây, vợ Nhật.
lưỡi sắc hơn gươm
Tục ngữLời nói sắc bén có thể gây tổn thương hơn cả vũ khí.
thấy có thóc mới cho vay gạo
Tục ngữChỉ giúp khi người kia có tài sản đảm bảo — tính toán vụ lợi.
Ghét của nào, trời trao của ấy
Tục ngữĐiều mình không thích thì thường lại là điều số phận dành cho mình.
Có bát sứ tình phụ bát đàn
Tục ngữKhi có cái tốt hơn thì quên và bỏ cái cũ, vong ơn bội nghĩa.
Đời trước đắp nấm, đời sau ấm mồ
Tục ngữCha ông tích đức thì con cháu được hưởng, công đức truyền đời.
nhà ngói cây mít
Tục ngữNhà ngói vững chắc, có cây mít trong vườn — hình mẫu nhà giả sung túc.
Của người Bồ tát, của mình lạt buộc
Tục ngữRộng rãi với người ngoài nhưng lại keo kiệt với của mình, ích kỷ.
Cây ngay không sợ chết đứng
Tục ngữNgười ngay thẳng không sợ điều tiếng, lương tâm trong sáng thì không lo gì.
Giết người diệt khẩu
Tục ngữGiết người để bịt miệng, xóa bỏ nhân chứng nhằm che giấu tội lỗi.
Con dại, cái mang
Tục ngữCon cái làm sai thì cha mẹ phải chịu trách nhiệm và gánh vác.
Ăn cây nào rào cây ấy
Tục ngữNhận ơn của ai phải biết bảo vệ và trung thành với người đó.
quá mù ra mưa
Tục ngữMù trời lâu thì trời mưa — suy luận từ hiện tượng tự nhiên.
Hoa nhường nguyệt thẹn
Tục ngữVẻ đẹp của người hay cảnh vật đến mức hoa phải nhường, trăng phải thẹn, tuyệt mỹ.
Nguồn: vi.wikiquote.org · vi.wiktionary.org (CC BY-SA 4.0)